Το πρόβλημα της δημοκρατίας


Όπως έχει ειπωθεί από τον Winston Churchill, «η δημοκρατία είναι το χειρότερο πολίτευμα…αν εξαιρέσουμε όλα τα υπόλοιπα πολιτεύματα που έχουμε κατά καιρούς δοκιμάσει».

Το πρόβλημα ξεκινά πράγματι με τη μορφή του πολιτεύματος, όχι όμως επειδή αυτή είναι ελαττωματική, αλλά διότι είναι απαιτητική από τους πολίτες. Για να καταλάβετε τι εννοώ δείτε ένα παράδειγμα.

Είμαι πωλητής. Αν έρθω αύριο και σας πω πως αν με επιλέξετε πιλότο στο αεροπλάνο με το οποίο θα ταξιδέψετε, πως θα είστε ασφαλείς και θα φτάσετε εγκαίρως στον προορισμό σας, θα σας πείσω; Ίσως να τα καταφέρω, ίσως και όχι. Όσο καλύτερος πωλητής είμαι τόσο μεγαλύτερες πιθανότητες έχω να το πετύχω.

Αλλά σε κάθε πώληση, όπως είναι και η παραπάνω, το «παιχνίδι» δεν παίζεται μόνο από τον πωλητή αλλά και από τον πελάτη. Όσο καλός πωλητής και αν είμαι, αν ο πελάτης γνωρίζει τι απαιτείται να κυβερνήσεις ένα αεροπλάνο, γνώσεις, ικανότητες, κτλ, δεν θα πρέπει να με πιστέψει και θα με απορρίψει. Δεν θα αγοράσει από εμένα, όσο καλός πωλητής και αν είμαι.

Στη δημοκρατία το παραπάνω μεταφράζεται ως εξής: ο βαθμός ανικανότητας ενός πολιτικού είναι ανάλογος της ανικανότητας του πολίτη να επιλέξει σωστά.

Οι επιλογές των Ελλήνων, και όχι μόνο, τις τελευταίες δεκαετίες δείχνουν πως η δημοκρατία είναι δύσκολο «παιχνίδι» και πως συστηματικά πέφτουμε θύματα «καλών πωλητών» με κακές προθέσεις. Ποιος ευθύνεται για αυτό; Οι πωλητές ή εμείς;

Θα μου επιτρέψετε να σας πω πως εμείς φταίμε. Απατεώνες, λαμόγια και αδιάφοροι τυχοδιώκτες υπήρχαν πάντα, υπάρχουν τώρα και θα υπάρχουν στους αιώνες των αιώνων. Αυτοί θα επιδιώκουν να βρουν την ευκαιρία να κερδίσουν περισσότερα εις βάρος μας και η πολιτική τους δίνει αυτή την ευκαιρία.

Το θέμα είναι εμείς τι κάνουμε για να μην πέσουμε θύματα. Τι μπορούμε να κάνουμε;

Η σωστή επιλογή σε μια αγορά είναι πάντα συνδυασμός γνώσης και κριτικής σκέψης.

Γνώση σημαίνει να ξέρεις, όχι απαραίτητα σε μεγάλη λεπτομέρεια αλλά σίγουρα σε ικανοποιητικό βαθμό, τα θέματα που προσπαθείς να λύσεις με την αγορά που θέλεις να κάνεις. Για να ξέρετε πως εγώ δεν μπορώ να κυβερνήσω ένα αεροπλάνο δεν χρειάζεται να είστε πιλότοι. Αρκεί να ξέρετε πως είναι ένα εξαιρετικά πολύπλοκο μηχάνημα που απαιτεί εξειδικευμένες γνώσεις από το πλήρωμά του. Αν το γνωρίζετε αυτό μπορείτε, βλέποντας το βιογραφικό μου, να με απορρίψετε αμέσως και να γλιτώσετε.

Κριτική σκέψη σημαίνει αυτές τις γνώσεις που έχετε να μπορέσετε να τις χρησιμοποιήσετε με τέτοιο τρόπο ώστε να πάρετε τη σωστή απόφαση και να απορρίψετε τους τσαρλατάνους σαν εμένα. Να μην αφήσετε τη δική μου ικανότητα στην πώληση να σας μπερδέψει. Να βλέπετε τα επιχειρήματα μου και να αναγνωρίζετε τα προβλήματά τους.

Για να αποκτήσουμε γνώσεις και κριτική σκέψη χρειαζόμαστε μια παιδεία που να μας οδηγεί σε αυτές τις ικανότητες και δεξιότητες.

Φοβάμαι πως εδώ και πολλά χρόνια, με αποκορύφωση τα τελευταία, η παιδεία μας δεν σχεδιάζεται με στόχο να προωθεί τα δύο αυτά στοιχεία. Αντιθέτως μοιάζει να πηγαίνει στην αντίθετη κατεύθυνση.

Αυτό λοιπόν είναι το πρόβλημα της δημοκρατίας, πως η αποτελεσματικότητά της εξαρτάται από τους πολίτες και την ικανότητά τους να παίρνουν σωστές αποφάσεις.

Αν υπάρχει κάτι που μας κάνει σαν Έλληνες να ξεχωρίζουμε είναι πως έχουμε χρόνια να πάρουμε μια σωστή απόφαση και, στο μυαλό μας, ποτέ δεν φταίμε εμείς.

Για αυτό η δημοκρατία αποτυγχάνει να μας φέρει καλούς ηγέτες. Γιατί οι πολιτικοί μας αντανακλούν τη δική μας ανικανότητα να αποφασίσουμε σωστά, τη δική μας έλλειψη γνώσης και αδυναμία να σκεφτούμε κριτικά πριν ρίξουμε τη ψήφο.

Δεν βλέπω αυτό να αλλάζει σύντομα.

strange-women

Advertisements

Tagged: ,

9 thoughts on “Το πρόβλημα της δημοκρατίας

  1. Γιώργος Φεβρουαρίου 1, 2017 στο 22:36 Reply

    Σωστά.

    Να συμπληρώσω ότι η δημοκρατία ενέχει τον κίνδυνο ενός φαύλου κύκλου:

    Κακοί πολιτικοί έχουν ως αποτέλεσμα κακή παιδεία.
    Κακή παιδεία έχει ως αποτέλεσμα ψηφοφόρους με λίγη γνώση και κακή κριτική σκέψη.
    Ψηφοφόροι με λίγη γνώση και κακή κριτική σκέψη ψηφίζουν κακούς πολιτικούς.

    Μου αρέσει!

  2. Σπύρος Φεβρουαρίου 2, 2017 στο 11:02 Reply

    Έχω την αίσθηση ότι έχετε μπερδέψει την δημοκρατία με τον κοινοβο(υ)λευτισμό…

    Μου αρέσει!

    • Greek Skeptic Φεβρουαρίου 2, 2017 στο 12:44 Reply

      Διαφωτίστε με παρακαλώ

      Μου αρέσει!

      • Σπύρος Φεβρουαρίου 2, 2017 στο 15:26

        Συνηθίζετε να μιλάτε για την δημοκρατία ως κάτι υπαρκτό…

        Μου αρέσει!

  3. Christos Papadimitriou Φεβρουαρίου 4, 2017 στο 12:21 Reply

    Υπάρχει κάποιο κόμμα που συμμετείχε στις τελευταίες εκλογές που θεωρείτε ότι έχει ικανότητες;

    Μου αρέσει!

    • Greek Skeptic Φεβρουαρίου 4, 2017 στο 21:34 Reply

      Ικανότητες να μας βγάλει από τη τρύπα που βρισκόμαστε όχι. Τουλάχιστον όχι με μαγικά.
      Κόμμα που να μπορούσε να μην τα κάνει τόσο χάλια όσο το κυβερνών, ναι υπήρχε και υπάρχει.
      Κόμμα που να μπορούσε σε μερικά χρόνια να μας βοηθήσει, ναι υπάρχει και τέτοιο.

      Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: